Erdemli insanda olması gereken temel kriterler

Erdemli insan, bireysel ve toplumsal tarih analizi bakımından, kendisini ölçen ve değerlendiren insandır. İnsanın hayatı üç safhadan oluşur: geçmiş, an ve gelecek. Eskilerin tabiriyle; Mazi, hal ve istikbaldir. İçinde yaşadığımız an, hayatımızın özünü, esasını belirler.

Geçmişimiz, bizim bireysel tarihimizdir. Bireysel tarihimizi bilmemiz, hayati derecede önemlidir. Çünkü geleceğimizi inşa ederken, gelecekle alakalı projeksiyonlarımızı kurgularken, bireysel tarihimizden faydalanırız.

Bazen öğrencilerim, kaç yaşında olduğumu sorarlar. Cevaben, yarım asrı geçtim derim. Artık asır sözcüğünü kullanır hale geldik. Şöyle düşünüyorum: Yarım asrı aşkın bir süredir, bu dünyada yaşıyorum. Bu süre zarfında, her insanda olduğu gibi, pozitif ve negatif tutumlarım, davranışlarım olmuştur. Bir birey olarak bu negatif yönlerimi görmem, analiz etmem ve bunları acilen pozitif yöne dönüştürmem gerekmektedir. Çünkü benim gelecekle alakalı hayallerim, projeksiyonlarım vardır. Geleceğimi inşa ederken, bu negatif tutumları, pozitif yöne dönüştürmüş olarak yoluma devam etmem gerekmektedir. O zaman geleceğimin inşası mükemmel hale gelir. Her birey böyle düşünürse, negatiflerin asgari, pozitiflerin azami olduğu bir toplumsal gelecek inşası gerçekleşmiş olur.

Bu değerlendirmeden de şu anlaşılmaktadır ki, içinde yaşadığımız anı dolu dolu geçirmenin yolu, geçmişimizi bireysel ve toplumsal bakımdan iyi analiz etmekten geçer.

Geleceğimizi umut ve güven üzerine inşa etmek gerekmektedir. Kaygı ve korku üzerine inşa edilen bir hayat, yaşanmamış hayattır. Böyle bir hayatta öğrenme gerçekleşmez. Öğrenmenin olmadığı, cehaletin kol gezdiği bir dünya tasavvur edilebilir mi?

“Korku aklın iptalidir. Korku ikliminde bilgi yeşermez. Öğrenci korktuğu veya korkutulduğu zaman beyinde öğrenmeyi salgılayan madde ya yavaşlar ya da durur.”

Eğer korkunun şiddeti çok fazla olursa, öğrenme gerçekleşmez. Eğer korkunun şiddeti az olursa, öğrenme o oranda az gerçekleşir. Dolayısıyla öğrenme ile korku arasında ters orantılılık vardır.

Bir düşünür, bu konuda şöyle der:

“İçinde yaşadığımız anı çalan iki hırsız var;

1.Geçmişe ilişkin pişmanlıklarımız,

2.Geleceğe ilişkin korkularımız ve kaygılarımız.

Bu iki hırsızı def edelim ki hayatımız anlamlı olsun.

Eğer, sürekli yas içindeyseniz geçmiş sizi kontrol ediyor demektir; sürekli korkuyorsanız gelecek sizi kontrol ediyor demektir; eğer yasla ve korkuyla başa çıkmışsanız, bugününüzü kontrol edebilir, geleceğinizi planlayabilirsiniz”.

Bu şu demek değildir: Tamamen pişmanlıklardan, korkulardan ve kaygılardan arınmak. Bu insanın doğasına, fıtratına aykırıdır. Pişmanlıklardan ders çıkarılmalı. Bir yılandan, bir vahşi hayvandan korkmak doğaldır ve gereklidir. Aksi halde hayatımız riske girer. Yerine göre kaygılanmamız, fıtridir ve duyarlılığımızı arttırır. Yoksa “kaygısız” olmakla itham ediliriz. Çünkü bu manada kaygılı olmak insani bir tavırdır.

Ancak hayatımızı; Pişmanlık, korku ve kaygı üzerine inşa etmemeliyiz. Dengeli bir hayat kurmalıyız. Aksi halde, böyle bir hayat çekilmez. Böyle bir hayatta kötümserlik hâkim olur. Üstadın ifadesiyle, “Güzel gören, güzel düşünür. Güzel düşünen, hayatından lezzet alır.”

Geleceğe umutla bakmak, olayları ve olguları bu perspektifle değerlendirmek, görme ve tasavvur dünyamızı zenginleştirir. Hayatımızı bu güzel ve umut dolu parametreler üzerine inşa etmeliyiz.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Prof. Dr. Şemsettin DURSUN - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gurbetteki Erzurum Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gurbetteki Erzurum hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Gurbetteki Erzurum editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gurbetteki Erzurum değil haberi geçen ajanstır.



İstanbul Markaları

Gurbetteki Erzurum, İstanbul ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (216) 492 36 36
Reklam bilgi